|
KONJENİTAL(KALITSAL) BAĞIŞIKLIK
SİSTEMİ BOZUKLUKLARININ TEDAVİSİ
Kalıtsal bağışıklık sistemi
bozukluklarına sahip hastalara uygulanacak
tedavide ilk adım hastanın bağışıklık
sisteminin karşı koyamayacağı enfeksiyonlarla
başa çıkmaktır. Bu enfeksiyonlar antibiyotik
ya da antiviral ilaçlarla tedavi edilir.
WAS hastaları için splenektomi (dalağın
alınması; dalak kandan trombositleri
filtre eder) yararlı olabilir. Trombosit
transfüzyonu da WAS hastaları için kısa
dönemli bir tedavi şeklidir. Neredeyse
tüm kalıtsal bağışıklık sistemi bozuklukları
için tercih edilen tedavi yöntemi kök
hücre naklidir.
- Hematopoietik Kök Hücre Transplantasyonu:
Kök hücreler üç tip kan hücresine-eritrosit(kırmızı
kan hücresi), lökosit(beyaz kan hücresi)
ve trombosit(kan pulcuğu)- dönüşecek
olan olgunlaşmamış hücrelerdir. Kök
hücre nakillerinde kaynak olarak periferik
kan, kemik iliği ve kordon kanı kullanılmaktadır.
Hastayı kök hücre nakline hazırlamak
için yüksek doz kemoterapi ve/veya
radyoterapi ile bağışıklık sistemi
tahrip edilir. (Bazı SCID hastaları
için bu nakil öncesi
terapilere gerek yoktur) Daha sonra vericiden elde edilen kök hücreler hastaya
aktarılır ve bu hücrelerin çoğalıp hastanın tahrip olmuş kemik iliğini yenilemesi
beklenir. Yenilenen kemik iliği hücreleri de sağlıklı kan hücrelerini verir.
Oluşan sağlıklı kan hücrleri de hastaya normal bir bağışıklık sistemi sağlar.
Her ne kadar kök hücre nakilleri kalıtsal
bağışıklık sistemi bozuklukları için
tek tedavi yöntemi olsa bile, bu yöntemin
de riskleri vardır. Nakil
öncesi
tedavi aşaması hastanın vücuduna çok ağır gelebilir; organlara zarar verilebilir
ya
da hastada kalıcı kısırlık oluşabilir. Bu komplikasyonlara ek olarak nakillerin
sonrasında hastalarda GvHH görülmektedir.
GvHH, vericiden alınan kök hastanın vücuduna
saldırır. GvHH hasta için oldukça ciddi
bir tehlike oluşturmakla birlikte, nakilden
sonra hastalar
doktorları
tarafından yakın takibe alınır ve herhangi bir GvHH belirtisi görüldüğü
anda ilaç tedavisine
başvurulur. Ancak yine de GvHH bazen kök hücresi nakli sonrası ölüe sebep
olabilir. Tüm bu risklere rağmen, kök hücre nakli olmadan kalıtsal bağışıklık
sistemi
bozukluklarına sahip hastaların yaşama şansı çok düşüktür; genellikle
10 yaşından önce karşı
koyamadıkları bir enfeksiyon sebebiyle hayatlarını kaybederler.
Kök hücre nakillerindeki esas engel hastayla
uyumlu bir vericinin bulunamamasıdır.
Doktorlar ilk olarak hastanın akrabaları arasında uygun bir verici
ararlar. Eğer akrabalardan herhangi birinde
hasta ile uyum görülmez ise hastanın
doktoru Kemik
İliği Bankamıza ve bankamız aracılığı ile Dünya Kemik İliği Bankasına
uygun verici için başvuruda bulunur.
|